Chữa bệnh nghiện tình dục

Từ Thư viện Khoa học VLOS
(đổi hướng từ Chữa bệnh Nghiện Tình dục)
Bước tới: chuyển hướng, tìm kiếm

Chứng nghiện tình dục, hoặc cuồng dâm (HD), được định nghĩa là liên tục tham gia hoạt động tình dục gây hậu quả tai hại tới các mối quan hệ, công việc, và/hoặc lòng tự trọng của bản thân. Một số người dễ bị mắc chứng nghiện tình dục. Đặc biệt, những bệnh nhân đang mắc rối loạn tâm trạng, có tiền sử lạm dụng thể xác hay tình dục, nghiện rượu, hoặc lạm dụng thuốc có nhiều khả năng hình thành chứng nghiện tình dục.[1] Mặc dù có nhiều tranh cãi giữa các chuyên gia sức khỏe tâm thần, Chẩn đoán và thống kê Rối loạn Tâm thần (DSM-5) không xem tình trạng cuồng dâm hoặc nghiện tình dục như chứng nghiện hoặc rối loạn tâm thần.[2] Mặc dù vậy, để chống lại cơn nghiện, đầu tiên bạn cần xác định xem bạn có gặp phải vấn đề này không. Sau đó tiến hành điều trị và thay đổi bản thân để cai nghiện hoàn toàn.

Các bước

Tìm kiếm Trợ giúp

  1. Xác định xem bạn có chứng nghiện này hay không. Nghiện tình dục không phải là có ham muốn tình dục mạnh mẽ. Bạn có thể mắc bệnh nghiện tình dục khi thực hiện hành vi tình dục với tần suất ngày càng nhiều cho dù nó gây hậu quả tiêu cực cho bản thân và những người khác.[3] Trạng thái phấn khích mà “chuyện ấy” mang lại xâm chiếm toàn bộ tâm trí của bạn liên tục. Bạn luôn tìm kiếm cơ hội để có được cảm giác đó.[4] Một số trường hợp minh chứng bao gồm việc tiêu một nửa số tiền lương cho gái mại dâm hoặc nhân viên văn phòng xem nội dung khiêu dâm tại nơi làm việc bất chấp cảnh báo rằng họ sẽ bị đuổi việc. Mối quan tâm về tình dục làm bạn không thể có được mối quan hệ lành mạnh và các quyền lợi khác. Bất cứ ai cũng có thể mắc chứng nghiện tình dục, bất kể là nam hay nữ, hoặc tình trạng mối quan hệ hiện tại của bản thân.[5] Các dấu hiệu sau đây cho thấy bạn đang mắc căn bệnh nghiện tình dục có thể:
    • Ngoại tình[6]
    • Sử dụng hành vi tình dục cưỡng bách để thoát khỏi sự cô đơn, trầm cảm, lo lắng hoặc căng thẳng [7]
    • Suy nghĩ về tình dục và gạt bỏ mọi quyền lợi hoặc cơ hội nghề nghiệp khác
    • Xem tranh ảnh khiêu dâm quá nhiều
    • Thủ dâm thường xuyên, đặc biệt là trong các tình huống không thích hợp chẳng hạn như tại nơi làm việc
    • Quan hệ tình dục với gái mại dâm
    • Quấy rối tình dục người khác
    • Quan hệ tình dục không an toàn với người lạ có thể dẫn đến mắc bệnh lây truyền qua đường tình dục (STD). Nếu không chắc mình có mắc STD hay không, bạn cần kiểm tra ngay lập tức. Nếu đang tham gia vào một mối quan hệ, bạn cũng cần đưa đối tác đi khám.[8]
  2. Quyết định xem bạn có cần trợ giúp chuyên môn hay không. Đối với một số người bị cuồng dâm hoặc nghiện tình dục, họ có thể tự điều trị thông qua thay đổi lối sống. Hãy tự hỏi mình: bạn có thể kiếm chế ham muốn tình dục? Bạn có đau khổ vì hành vi tình dục của mình? Hành vi tình dục của bạn có làm tổn hại đến mối quan hệ và cuộc sống cũng như công việc, hoặc dẫn đến những hậu quả tiêu cực như bị bắt giam? Bạn đang cố gắng che giấu hành vi tình dục? Nếu cảm thấy tình trạng hiện tại dẫn đến hậu quả tiêu cực, bạn cần tìm sự giúp đỡ.[9]
    • Hành vi tình dục nguy hiểm là dấu hiệu của Rối loạn Nhân cách Ranh giới được DSM-5 công nhận, và có thể điều trị bằng liệu pháp và đôi khi có thể dùng thuốc.[10]
    • Tìm sự trợ giúp ngay lập tức nếu bạn có nguy cơ làm hại bản thân hoặc người khác, bị rối loạn lưỡng cực, hoặc muốn tự tử.[11]
  3. Tìm nhà cung cấp sức khỏe tâm thần hoặc bác sĩ trị liệu có trình độ. Bạn nên đề nghị bác sĩ gia đình giới thiệu đến người chuyên về chứng nghiện tình dục. Các nhà tâm lý, bác sĩ tâm thần, bác sĩ trị liệu hôn nhân và gia đình, hoặc nhân viên xã hội lâm sàng cấp phép đều là sự lựa chọn phù hợp. Bạn cần tìm người có kinh nghiệm giúp bệnh nhân vượt qua căn bệnh nghiện tình dục. Hành vi cuồng dâm có thể xuất hiện tương tự như hành vi liên quan đến rối loạn kiểm soát ham muốn hoặc sử dụng chất kích thích. Tuy nhiên, các nhà nghiên cứu vẫn chưa rõ liệu bộ não có hoạt động theo cách tương tự với chứng cuồng dâm giống như nghiện thuốc hay không.[12] Do đó, thay vì tìm chuyên gia trong lĩnh vực điều trị nghiện thuốc phiện, bạn nên tìm bác sĩ trị liệu chứng cuồng dâm.
    • Nếu bạn đang tham gia vào một mối quan hệ ràng buộc, thì chuyên gia trị liệu hôn nhân và gia đình có thể giúp bạn cũng như đối tác.
  4. Thảo luận về kế hoạch điều trị với bác sĩ chuyên khoa. Liệu pháp nhận thức hành vi (CBT) là một phương pháp điều trị hiệu quả.[13] CBT là phương pháp điều trị tâm lý định hướng mục tiêu ngắn hạn, trong đó sử dụng cách tiếp cận thực tế để giải quyết vấn đề. Trong CBT, bạn hợp tác với bác sĩ chuyên khoa để thay đổi lối suy nghĩ hoặc hành vi với mục tiêu thay đổi cảm giác bên trong.[14] Bác sĩ trị liệu có thể kê toa thuốc. Ví dụ như thuốc chống trầm cảm kiềm chế hành vi tình dục cưỡng bách. Các loại thường gặp là thuốc ức chế tái hấp thu serotonin chọn lọc (SSRI) bao gồm fluoxetine (Prozac), paroxetin (Paxil), hoặc sertraline (Zoloft). Bác sĩ trị liệu có thể kê toa kháng androgen, ổn định tâm trạng, hoặc thuốc khác.[15]
    • Bác sĩ trị liệu có kinh nghiệm có thể giúp bạn xử lý tình hình phức tạp của mình. Vì sự chấp nhận của xã hội về chứng nghiện tình dục là khác nhau, bác sĩ trị liệu có thể giúp bạn điều hướng các mối quan hệ và vượt qua mọi cảm giác xấu hổ có thể xảy ra.[16]
  5. Gạt bỏ mọi xấu hổ hay ngượng ngùng. Tập trung vào những lợi ích tích cực khi tiến hành điều trị. Bạn cần nhớ rằng chỉ có bác sĩ trị liệu mới có thể giúp mình. Họ không phán xét bạn hay làm bạn cảm thấy "tồi tệ" về cảm giác ép buộc không thể cưỡng lại được. Việc tìm đến bác sĩ trị liệu mang lại sự thoải mái và người mà bạn có thể tin tưởng là điều cần thiết nhằm phục hồi tốt.
    • Nếu đang gặp rắc rối bởi vì bản thân cảm thấy xấu hổ, bạn nên xem xét hình thức điều trị khác.[17] Nếu mắc bệnh về thể chất, bạn sẽ đi khám bác sĩ. Khi bị sâu răng, bạn cần tìm đến nha sĩ. Bạn sẽ không cảm thấy xấu hổ về việc tìm kiếm phương pháp điều trị. Bạn nên nhắc nhở bản thân rằng mình đang tìm kiếm sự giúp đỡ nhằm thay đổi cuộc sống lành mạnh và hạnh phúc hơn, và đó là biểu hiện của lòng can đảm và niềm tin vào bản thân đáng ngưỡng mộ.
    • Luôn nhớ rằng bạn không đơn độc. Nhiều người cũng đang phải vật lộn với chứng cuồng dâm. Nhà cung cấp dịch vụ sức khỏe tâm thần luôn kín đáo và hiểu biết. Họ sẽ giữ bí mật thông tin của bạn, trừ khi bạn báo thông báo rằng sẽ làm tổn thương chính mình hay người khác, lạm dụng tình dục trẻ em, hoặc lạm dụng hoặc bỏ bê ai đó dễ bị tổn thương (ví dụ người cao tuổi hoặc trẻ vị thành niên).[18]
  6. Tìm kiếm sự hỗ trợ từ người thân yêu. Cai nghiện tình dục đồng nghĩa với sự đơn độc. Mặc dù hoạt động tình dục trước đó có thể thiếu kết nối cảm xúc, bạn sẽ bỏ lỡ cơ hội gần gũi về mặt thể xác. Dành nhiều thời gian với những người thân yêu sẽ giúp bạn nhớ lý do tại sao cần cai nghiện và cam kết ngăn chặn triệt để.
    • Người thân yêu của bạn có thể không hiểu biết viề chứng nghiện tình dục hoặc tức giận với bạn vì hành vi trong quá khứ. Những cảm xúc này là bình thường. Bạn nên tìm một vài người có thể hiểu thấu cuộc đấu tranh khốc liệt và giúp bạn thành công. Không nên dành quá nhiều thời gian với những người chỉ trích bạn.
  7. Tham gia nhóm hỗ trợ cho những người mắc chứng nghiện tình dục. Cho dù bạn muốn chương trình cấu trúc 12 bước, chương trình dựa trên đức tin, hoặc đường dây nóng để gọi điện, thì việc kết nối với bệnh nhân khác là điều nên làm. Bạn có thể tìm nhóm trên mạng hoặc nhờ bác sĩ hướng dẫn. Ví dụ như Hiệp hội vì Sự tiến bộ của Sức khỏe Tình dục (The Society for the Advancement of Sexual Health), Người nghiện Tình dục Giấu mặt (Sex Addicts Anonymous) (chương trình 12 bước)[19], và COSA, trước đây là từ viết tắt của Codependents of Sex Addicts (Hỗ trợ Người nghiện Tình dục). COSA có thể giúp gia đình bạn khắc phục tốt hơn.[20]

Tự ngẫm nghĩ về Cơn nghiện

  1. Viết về những tác hại của chứng nghiện tình dục. Để bắt đầu quá trình phục hồi, bạn nên viết nhật ký về cơn nghiện của mình. Suy nghĩ về căn bệnh nghiện tình dục đã ảnh hưởng đến gia đình, các mối quan hệ cá nhân, và khía cạnh khác trong cuộc sống như thế nào. Mô tả ảnh hưởng của cơn nghiện đối với sức khỏe tâm thần và thể chất. Nội dung viết có thể đóng vai trò như lời nhắc nhở về những khía cạnh tiêu cực của chứng nghiện và tạo điều kiện để bạn tiến lên phía trước.
  2. Liệt kê những thay đổi tích cực mà bạn muốn thực hiện. Sau khi trình bày chi tiết vấn đề, bạn có thể triển khai về những điều mong muốn trong cuộc sống sau khi vượt qua cơn nghiện. Những thay đổi tích cực có giúp bạn kiểm soát bản thân? Ví dụ, bạn có thể:
    • Cảm thấy tự do.
    • Quan tâm đến nhiều thứ ngoài tình dục và dành nhiều thời gian thực hiện công việc mà mình yêu thích.
    • Tập trung vào việc phát triển sự gắn kết sâu sắc với mọi người.
    • Sửa chữa các mối quan hệ.
    • Cảm thấy tự hào về khả năng vượt qua cơn nghiện.
  3. Viết tuyên bố nhiệm vụ cai nghiện. Tuyên bố nhiệm vụ là bản tóm tắt lý do để chiến đấu với chứng nghiện của bản thân. Đó là cam kết cá nhân nhằm chấm dứt căn bệnh. Liệt kê danh sách các lý do này có tác dụng như là lời nhắc nhở mỗi khi bạn cảm thấy nản lòng. Bạn biết lý do để cai nghiện và có thể vượt qua rào cản về tinh thần cũng như thể chất. Dưới đây là một vài lý do:
    • Tôi từ bỏ vì muốn sửa chữa mối quan hệ với đối tác và quay trở lại với gia đình.
    • Tôi từ bỏ vì tôi đã mắc bệnh lây truyền qua đường tình dục và biết rằng mình phải lựa chọn theo hướng khác tốt đẹp hơn.
    • Tôi từ bỏ để làm gương cho các con tôi.
  4. Đặt mục tiêu theo thời gian. Bạn có thể tạo lịch trình phục hồi. Bao gồm các mục tiêu như tiến hành điều trị hoặc tham gia nhóm hỗ trợ. Mặc dù sự phục hồi của bạn có thể mất nhiều hơn hoặc ít thời gian hơn so với kế hoạch, thì việc đưa ra mục tiêu sẽ dẫn dắt bạn đi đúng hướng. Bạn có thể sắp xếp cuộc hẹn điều trị cũng như lập kế hoạch tham gia nhóm hỗ trợ. Quyết định thời gian trao đổi với những người bị bạn làm tổn thương.

Chấm dứt Hành vi Nghiện ngập

  1. Loại bỏ tác nhân gây kích thích. Nếu bị bao vây bởi các yếu tố liên quan đến tình dục, bạn sẽ gặp khó khăn trong việc cai nghiện. Vứt bỏ hoặc tái chế tạp chí, hình ảnh, video khiêu dâm, và bất cứ thứ gi khiến bạn có nguy cơ sa ngã. Xóa phim ảnh khiêu dâm trong máy tính, và xóa lịch sử truy cập web đen. Bạn có thể cài đặt phần mềm chặn các trang web khiêu dâm.[21]
  2. Tránh xa những người và địa điểm thúc đẩy hành vi nghiện ngập.[22] Tránh những nơi mà bạn tiến hành quan hệ tình dục có hại trong quá khứ. Tránh xa các khu đèn đỏ cũng như không vào cửa hàng dành cho người lớn. Nếu bạn bè muốn đến những nơi này, bạn nên yêu cầu họ di chuyển đến nơi khác [23]
    • Một số tình huống có thể thúc đẩy hành vi nghiện ngập. Ví dụ, có thể bạn ngủ qua đêm trong khi đi công tác. Khi đó bạn cần tìm biện pháp ngăn chăn ngay lập tức. Đi công tác với một đồng nghiệp hoặc ở cùng bạn bè tốt thay vì ở một mình trong khách sạn.
  3. Hủy bỏ thông tin liên lạc của bạn tình. Xóa số và tên của đối tác cũ trong điện thoại, máy tính, và các thiết bị khác. Việc lưu danh sách những người sẵn sàng quan hệ tình dục có thể khá hấp dẫn mỗi khi bạn thèm “chuyện ấy”. Thông báo cho các đối tác thường xuyên rằng bạn sẽ không liên lạc với họ nữa. Có thể bạn làm họ không vui nhưng tuyệt đối không nao núng khi đưa ra cam kết chấm dứt cơn nghiện.
    • Tất nhiên bạn có thể giữ lại thông tin của đối tác hoặc người bạn đời có mối quan hệ ràng buộc.

Vượt lên Cơn nghiện

  1. Thay thế tình dục gây nghiện bằng hoạt động giải phóng năng lượng lành mạnh. Khi bạn ngừng tham gia hoạt động tình dục, bạn sẽ có năng lượng dư thừa. Bạn có thể tham gia hoạt động lành mạnh như tập thể dục hoặc các hình thức giải trí khác.[24] Nếu một hoạt động nào đó không đủ kích thích, bạn có thể chọn hoạt động khác. Luôn giữ cho mình bận rộn. Dưới đây là một vài ý tưởng:
    • Viết nhật ký hằng ngày.
    • Tham gia khóa học thanh nhạc hoặc dàn đồng ca hay nhóm nhạc.
    • Tham dự khóa học nghệ thuật hoặc vẽ, sơn, hay tạc tượng tại nhà.
    • Thực hiện sở thích mới đòi hỏi nỗ lực thể chất, chẳng hạn như chế biến gỗ.
    • Tham gia các hoạt động giảm căng thẳng như yoga hay Thái cực quyền.[25]
    • Tham gia hoạt động làm tăng nhịp tim như thám hiểm hang động hoặc nhảy dù.
  2. Tin tưởng vào mối quan hệ vững chắc nhất. Khi thoát khỏi hành vi nghiện ngập, bạn cần tương tác lại với những người thân yêu. Đối tác, bạn bè, con cái, cha mẹ, anh chị em có thể hỗ trợ bạn. Tập trung vào sửa chữa các mối quan hệ và khuyến khích những người đã chùn bước. Bạn càng đầu tư nhiều vào những người xung quanh, bạn càng ít có nhu cầu quan hệ tình dục với vai trò là cơ chế ly thoát.
  3. Hướng tới mối quan hệ lành mạnh với “chuyện ấy”. Vượt qua chứng nghiện tình dục không có nghĩa là bạn phải ngừng quan hệ tình dục suốt đời. Thay vào đó, điều có nghĩa là bạn không cho phép hành vi cưỡng bách kiểm soát bản thân. Bạn cảm thấy bản thân chịu trách nhiệm về hành vi tình dục, và hạnh phúc và thỏa mãn thay vì tội lỗi hoặc xấu hổ.
    • Bác sĩ trị liệu có thể dẫn dắt bạn đi theo hướng này. Bạn thậm chí có thể thấy rằng bác sĩ trị liệu được đào tạo chuyên môn sức khỏe tình dục có khả năng chỉ dạy bạn cách để hình thành thái độ lành mạnh đối với tình dục.
    • Khám phá những điều bạn thích liên quan đến chuyện chăn gối. Khi mắc chứng nghiện tình dục, bạn có thể làm những điều mà bản thân thậm chí không thực sự thích làm vì chúng mang tính chất ép buộc. Bạn nên dành thời gian để khám phá những điều mà mình thực sự yêu thích khi quan hệ tình dục. Điều gì làm cho bạn cảm thấy có giá trị với vai trò bạn tình? Cảm giác mà bạn mang lại cho người khác là gì?[26]
    • Bạn nên xem tình dục như một phần của cuộc sống lành mạnh, chứ không phải là "trái cấm" hoặc một cái gì đó phải giấu kín hay cảm thấy xấu hổ về nó. Một người gặp phải vấn đề ăn quá nhiều sẽ không đơn giản là ngừng ăn; tương tự như vậy, bạn không nhất thiết phải ngừng quan hệ tình dục. Bạn chỉ muốn tích hợp nó vào cuộc sống tổng thể theo hướng lành mạnh.[27]
  4. Tập trung vào mục tiêu của bạn. Quá trình phục hồi mất rất nhiều thời gian. Có thể bạn sẽ trải nghiệm cảm giác thèm quan hệ cực độ. Bạn có thể “mây mưa” với đối tác thân mật, nhưng tình một đêm hoặc phim khiêu dâm có thể làm cơn nghiện tái pháp. Bạn cần trao đổi với bác sĩ trị liệu và gia đình về cuộc đấu tranh của chính mình. Giữ vững tuyên bố nhiệm vụ trong tâm trí và ghi nhớ rằng bản thân có thể sửa chữa các mối quan hệ đang xấu đi cũng như giải quyết vấn đề tài chính.[28] Nếu cơn nghiện tái phát, bạn cần suy ngẫm về những lỗi lầm đã xảy ra. Cố gắng tránh tác nhân kích thích làm tái phát bệnh. Nhìn chung, bạn không nên nản lòng mà nên luôn luôn tiến về phía trước.
    • Khi cơn nghiện xuất hiện trở lại, bạn nên xem lại nhật ký của mình. Đọc to tuyên bố nhiệm vụ và nhắc nhở bản thân về những lý do tại sao muốn vượt qua cơn nghiện. Bạn nên duy trì tiến hành điều trị và tham gia nhóm hỗ trợ.
  5. Ăn mừng thành tích đạt được. Sau khi đạt được mục tiêu của mình, bạn có thể dành thời gian ăn mừng chiến tích vẻ vang này. Nếu sau một tháng mà bạn không biểu hiện bất cứ hành vi nghiện ngập nào, thì bạn có thể công nhận thành tích bằng việc tự thưởng cho bản thân. Ví dụ, đi ăn tại nhà hàng yêu thích, tham quan viện bảo tàng, hoặc mua quần áo mới. Bạn có thể tán dương nỗ lực của bản thân và đặt mục tiêu mới để thực hiện.

Lời khuyên

  • Việc sử dụng ma túy và rượu thường xuyên có thể gây nghiện tình dục. Nếu đang đấu tranh với chứng nghiện này, thì bạn nên hạn chế hoặc từ bỏ sử dụng các chất kích thích.[29]

Nguồn và Trích dẫn

  1. http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/compulsive-sexual-behavior/basics/risk-factors/con-20020126
  2. https://www.psychologytoday.com/blog/sex-lies-trauma/201212/sex-addiction-beyond-the-dsm-v
  3. http://psychcentral.com/lib/what-is-sexual-addiction/
  4. http://psychcentral.com/lib/what-causes-sexual-addiction/000744
  5. https://www.academia.edu/1193969/The_Emergence_of_Female_Sex_Addiction_Understanding_Gender_Differences
  6. http://www.addictions.com/sex/
  7. http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/compulsive-sexual-behavior/basics/symptoms/con-20020126
  8. http://www.addictions.com/sex/
  9. http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/compulsive-sexual-behavior/basics/symptoms/con-20020126
  10. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3071095/
  11. http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/compulsive-sexual-behavior/basics/symptoms/con-20020126
  12. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2945841/
  13. http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/compulsive-sexual-behavior/basics/treatment/con-20020126
  14. http://psychcentral.com/lib/in-depth-cognitive-behavioral-therapy/
  15. http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/compulsive-sexual-behavior/basics/treatment/con-20020126
  16. http://www.addictions.com/sex/
  17. http://psychcentral.com/ask-the-therapist/2008/10/06/too-embarrassed-to-see-a-therapist
  18. http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/compulsive-sexual-behavior/basics/symptoms/con-20020126
  19. https://saa-recovery.org/
  20. http://www.cosa-recovery.org/acronym.html
  21. http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/compulsive-sexual-behavior/basics/coping-support/con-20020126
  22. http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/compulsive-sexual-behavior/basics/coping-support/con-20020126
  23. http://www.smartrecovery.org/addiction/sex-addiction.html
  24. http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/compulsive-sexual-behavior/basics/coping-support/con-20020126
  25. http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/compulsive-sexual-behavior/basics/coping-support/con-20020126
  26. https://www.optionsforsexualhealth.org/sexual-health/sexuality/intimacy-and-relationships
  27. https://www.mentalhelp.net/articles/healthy-sexuality/
  28. http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/compulsive-sexual-behavior/basics/coping-support/con-20020126
  29. http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/compulsive-sexual-behavior/basics/prevention/con-20020126