Giảm ngứa do cháy nắng (dành cho da nhạt màu)

Từ Thư viện Khoa học VLOS
Bước tới: chuyển hướng, tìm kiếm
Chia sẻ lên facebook Chia sẻ lên twitter Chia sẻ lên google-plus In trang này

Bên cạnh tình trạng đau, đỏ, lột da, cháy nắng còn có thể gây ngứa. Cháy nắng làm tổn thương lớp da trên cùng - nơi chứa nhiều sợi thần kinh chịu trách nhiệm về cảm giác ngứa. Tổn thương do ánh nắng có thể khiến sợi thần kinh nóng lên, khiến bạn thấy ngứa cho đến khi vết cháy nắng lành lại.[1] Trong thời gian đó, bạn có thể dùng nguyên liệu tại nhà hoặc thuốc kê đơn, thuốc không kê đơn để giảm ngứa và giúp da lành lại.

Ảnh minh họa

Các bước

Điều trị ngứa bằng nguyên liệu tại nhà

  1. Tìm kiếm lời tư vấn y tế cho trường hợp cháy nắng nghiêm trọng. Nguyên liệu tại nhà có thể hữu ích nhưng thường dùng cho trường hợp cháy nắng nhẹ. Nếu có dấu hiệu nổi mụn nước, chóng mặt, sốt hoặc nhiễm trùng (chảy mủ, nổi vệt đỏ, đau dữ dội),[2] bạn nên đi khám bác sĩ trước khi tự điều trị cháy nắng.
    • Gọi cấp cứu ngay nếu bạn hoặc người bị cháy nắng cảm thấy yếu đi, không đứng vững, lú lẫn hoặc bất tỉnh.
    • Da trắng bóng, nâu sậm hoặc nổi cộm lên là dấu hiệu bỏng cấp độ 3. Tình trạng này (dù hiếm gặp) có thể là do cháy nắng nghiêm trọng và cần tiếp nhận chăm sóc y tế ngay lập tức.[3]
  2. Xịt giấm táo lên vết cháy nắng. Giấm có tính axit yếu nên đôi khi được dùng để sát khuẩn. Giấm giúp cân bằng độ pH của da, từ đó thúc đẩy quá trình lành lại và giảm ngứa.[4] Giấm có mùi nồng nhưng sẽ biến mất sau vài phút.
    • Đổ giấm vào bình xịt sạch. Kiểm tra lên một vùng da nhỏ bị cháy nắng và chờ xem có dấu hiệu đau hoặc phản ứng nào trên da không.
    • Xịt giấm táo lên vết cháy nắng và chờ giấm khô. Không thoa lên da.
    • Xịt tiếp mỗi ngày khi da thấy ngứa.
    • Nếu không có bình xịt, bạn có thể đổ vài giọt giấm táo lên bông gòn hoặc khăn sạch rồi chườm lên vết cháy nắng.[5]
    • Một số người cho rằng giấm trắng có hiệu quả tương tự giấm táo. Vì vậy, bạn có thể sử dụng giấm trắng nếu không có giấm táo.[6]
  3. Tắm bồn yến mạch. Yến mạch giúp dưỡng ẩm da khô và bình thường hóa độ pH của da - độ pH thường cao khi da khô và ngứa.[7] Bạn có thể dùng bột yến mạch, tức loại bột nổi trong bồn tắm, để tăng tiếp xúc với da. Hoặc có thể cho 3/4 cốc yến mạch chưa nấu chín vào vớ (tất) quần rồi buộc vớ lại.[8]
    • Mở cho nước ấm ngập bồn tắm (nước nóng làm khô da và khiến bạn ngứa thêm).[9]
    • Cho bột yến mạch vào dưới vòi nước chảy để được hòa tan hoàn toàn. Nếu dùng vớ, bạn có thể cho vớ vào bồn tắm.[10]
    • Ngâm mình trong bồn tắm 10 phút. Nếu thấy dính sau khi ngâm mình, bạn có thể tắm lại bằng nước ấm. Tắm bồn yến mạch tối đa 3 lần mỗi ngày.[11]
    • Thấm khô người bằng khăn sạch, không lau mạnh. Chà mạnh có thể gây kích ứng da.[12]
  4. Điều trị cháy nắng bằng tinh dầu bạc hà pha loãng. Tinh dầu bạc hà có sẵn ở hầu hết các cửa hàng thực phẩm chăm sóc sức khỏe và có đặc tính xoa dịu, làm mát da. [13] Không dùng chiết xuất bạc hà vì chiết xuất không giống tinh dầu.
    • Pha loãng tinh dầu bạc hà vào dầu dẫn (dầu thực vật như dầu Jojoba hoặc dầu dừa). Cho 10-12 giọt tinh dầu vào 30 ml dầu dẫn nếu dùng cho người lớn. Chỉ dùng 5-6 giọt tinh dầu đối với trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai hoặc người có da nhạy cảm.[14]
    • Kiểm tra tinh dầu trên một vùng da nhỏ bị cháy nắng để đảm bảo không có phản ứng dị ứng.
    • Thoa dầu lên vết cháy nắng. Nếu da cảm thấy lạnh/nóng, cơn ngứa sẽ tạm thời được xoa dịu.[15]
  5. Thoa nước cây phỉ lên vết cháy nắng. Cây phỉ chứa tannin giúp giảm sưng, giảm đau và ngứa.[16] Đây là lựa chọn thay thế tuyệt vời cho người không muốn dùng kem hydrocortisone.
    • Thoa một lượng nhỏ nước cây phỉ lên vết cháy nắng (kiểm tra lên một vùng da nhỏ để quan sát phản ứng dị ứng).
    • Dùng bông gòn để thoa nước cây phỉ lên da.
    • Dùng nước cây phỉ tối đa 6 lần mỗi ngày để giảm đau và giảm ngứa. [17]

Điều trị ngứa bằng thuốc

  1. Dùng hydrocortisone 0,5-1% để giảm đau và giảm ngứa. Hydrocortisone là kem steroid không kê đơn có tác dụng giảm viêm, giảm đỏ và ngứa hiệu quả. Kem giúp ngăn tế bào tiết chất gây viêm, nhờ đó xoa dịu da.[18]
    • Thoa hydrocortisone lên vết cháy nắng 4 lần mỗi ngày.[19]
    • Hạn chế thoa hydrocortisone lên vùng da mặt và không quá 4-5 ngày.[20]
  2. Dùng thuốc kháng histamine không kê đơn để giảm ngứa. Đôi khi cơn ngứa do cháy nắng là do tế bào hệ miễn dịch tiết ra histamine để phát tín hiệu đang có vấn đề đến não.[21] Thuốc kháng histamine có thể ức chế phản ứng này và tạm thời giúp giảm ngứa, giảm sưng.[22]
    • Uống thuốc kháng histamine không gây buồn ngủ (ví dụ như Loratadine) vào ban ngày.[23] Tuân thủ hướng dẫn về liều dùng và cách sử dụng trên hộp thuốc.
    • Vào buổi tối, bạn có thể uống Diphenhydramine - thuốc gây buồn ngủ dữ dội. Không lái xe, vận hành máy móc hoặc làm bất kỳ việc gì gây nguy hiểm cho bản thân và người khác khi uống thuốc kháng histamine. Tốt nhất bạn nên đi ngủ. [24]
    • Nếu ngứa dữ dội, bạn nên hỏi bác sĩ về thuốc hydroxyzine. Đây là thuốc kê đơn có tác dụng xoa dịu hệ thần kinh trung ương và hoạt động như một chất kháng histamine.
  3. Dùng thuốc gây tê tại chỗ để làm tê da. Có sẵn ở dạng xịt, kem, thuốc mỡ, thuốc gây tê tại chỗ chặn các tín hiệu thần kinh trong cơ thể để bạn không cảm thấy ngứa.[25]
    • Khi dùng thuốc xịt Aerosol, bạn nên lắc đều chai và giữ cách xa da 10-15 cm. Xịt lên vết cháy nắng và nhẹ nhàng thoa đều. Cẩn thận không xịt vào mắt. [26]
    • Đối với kem, gel hoặc thuốc mỡ, bạn có thể nhẹ nhàng thoa đều lên da khô. Nên tìm mua sản phẩm có chứa lô hội để xoa dịu da.[27]

Điều trị ngứa dữ dội

  1. Tắm nước nóng đối với trường hợp ngứa dữ dội và không phản ứng với phép điều trị. Nếu cảm thấy "ngứa dữ dội" trong vòng 48 tiếng sau khi bị cháy nắng, tắm nước nóng có thể là phương pháp tốt nhất. Cơn ngứa dữ dội không phản ứng với các phép điều trị khác và dai dẳng có thể dẫn đến mất ngủ, trầm cảm, bực bội và ý nghĩ muốn tự tử.[28]
    • Nếu các phép điều trị khác không hiệu quả, bao gồm cả phép điều trị được bác sĩ khuyến nghị, bạn có thể chọn cách này. Trường hợp dưới 18 tuổi cần nói chuyện trước với bố mẹ.
    • Tắm trong nước nóng ở nhiệt độ mà bạn có thể chịu đựng được. [29] Không thoa xà phòng hay chà xát lên da vì nước nóng làm khô da và xà phòng sẽ khiến tình trạng này nặng hơn.
    • Tắm nước nóng cho đến khi cơn ngứa thuyên giảm (thường là khoảng 2 ngày).[30]
    • Tắm nước nóng thường hiệu quả vì não chỉ có thể xử lý một cảm giác tại một thời điểm. Độ nóng của nước sẽ kích hoạt dây thần kinh não, nhờ đó ức chế hoặc cản trở cảm giác ngứa.[31]
  2. Trao đổi với bác sĩ về việc dùng kem steroid mạnh. Nếu cơn ngứa dữ dội đến mức khiến bạn mất tập trung, không thể làm việc, không ngủ được và muốn phát điên, bác sĩ có thể giúp bạn đối phó với các dấu hiệu này. Kem steroid mạnh có thể giúp giảm viêm và xoa dịu cơn ngứa.[32]
    • Các thuốc này chỉ được bán khi có đơn thuốc của bác sĩ và có thể làm suy yếu hệ miễn dịch cũng như gây ra tác dụng phụ nghiêm trọng. Chỉ nên dùng thuốc trong trường hợp nghiêm trọng.[33]

Lời khuyên

  • Thoa kem chống nắng trước khi ra ngoài.
  • Mặc quần áo thoải mái, không quá chật hoặc che phủ vết cháy nắng (nếu có thể). Vùng da cháy nắng cần được để thông thoáng và tiếp xúc với không khí.

Cảnh báo

  • Cần đảm bảo bạn không dị ứng với bất kỳ thành phần nào của thuốc.
  • Cháy nắng nghiêm trọng và tiếp xúc quá nhiều với ánh nắng có thể dẫn đến ung thư da. Vì vậy, bạn cần tránh tia nắng mạnh bằng cách ở trong bóng râm vào khoảng thời gian giữa ngày, tức khoảng 3-4 giờ chiều. Phòng bệnh hơn chữa bệnh.
  • Thoa kem chống nắng với chỉ số bảo vệ da khỏi ánh nắng (SPF) 30 hoặc cao hơn để ngăn ngừa tổn thương thêm cho da.

Nguồn và Trích dẫn

  1. http://thedermblog.com/2011/08/01/why-do-sunburns-itch/
  2. http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/sunburn/expert-answers/sunburn-treatment/faq-20057815
  3. http://www.healthline.com/health/burns#Overview1
  4. http://www.pitt.edu/~cjm6/s98vinegar.html
  5. http://gerson.org/gerpress/8-natural-remedies-for-itchy-and-irritated-skin/
  6. http://www.pitt.edu/~cjm6/s98vinegar.html
  7. http://health.howstuffworks.com/skin-care/problems/treating/oatmeal-baths2.htm
  8. http://www.betterhealth.vic.gov.au/bhcv2/bhcarticles.nsf/pages/Chickenpox
  9. http://health.howstuffworks.com/skin-care/problems/treating/oatmeal-baths3.htm
  10. http://health.howstuffworks.com/skin-care/problems/treating/oatmeal-baths3.htm
  11. http://health.howstuffworks.com/skin-care/problems/treating/oatmeal-baths3.htm
  12. http://health.howstuffworks.com/skin-care/problems/treating/oatmeal-baths3.htm
  13. http://health.howstuffworks.com/wellness/natural-medicine/herbal-remedies/peppermint-herbal-remedies.htm
  14. http://www.learningabouteos.com/index.php/2013/08/07/properly-diluting-essential-oils/
  15. http://health.howstuffworks.com/wellness/natural-medicine/herbal-remedies/peppermint-herbal-remedies.htm
  16. http://www.webmd.com/vitamins-supplements/ingredientmono-227-witch%20hazel.aspx?activeingredientid=227&activeingredientname=witch%20hazel
  17. http://www.webmd.com/vitamins-supplements/ingredientmono-227-witch%20hazel.aspx?activeingredientid=227&activeingredientname=witch%20hazel
  18. http://www.netdoctor.co.uk/skin-and-hair/medicines/zenoxone-cream.html
  19. http://www.webmd.com/skin-problems-and-treatments/tc/hydrocortisone-1-for-itching-topic-overview
  20. http://www.webmd.com/skin-problems-and-treatments/tc/hydrocortisone-1-for-itching-topic-overview
  21. http://www.menshealth.com/health/stop-your-itchin
  22. http://uncw.edu/healthservices/documents/InstructionSheet-Sunburn512.pdf
  23. http://uncw.edu/healthservices/documents/InstructionSheet-Sunburn512.pdf
  24. http://uncw.edu/healthservices/documents/InstructionSheet-Sunburn512.pdf
  25. http://www.drugs.com/mtm/benzodent.html
  26. http://www.drugs.com/cdi/solarcaine-aerosol-spray.html
  27. http://www.drugs.com/cdi/solarcaine-aloe-extra-gel.html
  28. http://news.nationalpost.com/news/whitest-mans-burden-for-an-unlucky-few-sunburn-means-a-debilitating-itch-torture
  29. http://news.nationalpost.com/news/whitest-mans-burden-for-an-unlucky-few-sunburn-means-a-debilitating-itch-torture
  30. http://news.nationalpost.com/news/whitest-mans-burden-for-an-unlucky-few-sunburn-means-a-debilitating-itch-torture
  31. http://www.menshealth.com/health/stop-your-itchin
  32. http://news.nationalpost.com/news/whitest-mans-burden-for-an-unlucky-few-sunburn-means-a-debilitating-itch-torture
  33. http://www.drugs.com/mtm/prednisolone.html
Chia sẻ lên facebook Chia sẻ lên twitter Chia sẻ lên google-plus In trang này