Ngừng nói tục

Từ Thư viện Khoa học VLOS
Bước tới: chuyển hướng, tìm kiếm

Tương tự như bất kỳ một thói quen nào khác, nói tục rất dễ được hình thành và rất khó để từ bỏ. Đôi khi, bạn không hề nhận ra rằng bạn đang nói tục chửi thề. Tuy nhiên, bạn hoàn toàn có thể thay đổi thói quen này bằng cách thừa nhận rằng bạn đang gặp phải vấn đề và cố gắng nỗ lực để sửa chữa nó. Bài viết này sẽ cung cấp cho bạn một vài thủ thuật hữu ích để từ bỏ thói quen xấu này - và bạn cũng không cần thiết phải "rửa sạch miệng với xà phòng"!

Các bước

Huấn luyện Bản thân Ngừng Nói tục

  1. Tìm kiếm sự giúp đỡ từ phía bạn bè. Chia sẻ trải nghiệm hoặc nhiệm vụ khó khăn với một người bạn hoặc bạn đời có thể giúp bạn vượt qua quá trình này, và thậm chí có thể khiến nó trở nên thú vị hơn. Bạn có thể tiến hành nhờ bạn bè giúp đỡ bạn ngừng nói tục thông qua một trong hai phương pháp sau:
    • Bạn có thể tìm đến một người bạn cũng gặp phải vấn đề tương tự như bạn và cùng nhau cố gắng loại bỏ thói quen xấu này, hoặc bạn cũng có thể nhờ một "đồng chí miệng sạch" (những người hoàn toàn không văng tục) giám sát ngôn ngữ của bạn và nhẹ nhàng nhắc nhở bạn mỗi khi bạn nhỡ miệng.
    • Cho dù là bằng cách nào, trao nhiệm vụ giám sát cho một ai đó mỗi khi bạn chửi thề sẽ giúp bạn có thể giữ vững lập trường và loại bỏ thói quen xấu này mãi mãi.
  2. Xác định tác nhân kích thích và tìm cách tránh xa chúng. Mỗi người đều có những tác nhân châm ngòi cụ thể, khiến họ nói tục. Đối với một vài người thì đó là do tình trạng giao thông, đối với nhiều người khác thì đó chính là hành động chờ đợi tính tiền tại siêu thị và đối với những người khác thì đó là khi nhân vật trong bộ phim truyền hình "Game of Thrones" (Trò chơi Vương quyền) qua đời. Nếu bạn có thể xác định tác nhân kích thích cụ thể của mình, bạn sẽ có thể tránh xa chúng - bằng cách đi làm sớm hơn 30 phút để tránh kẹt xe, bằng cách mua sắm trực tuyến, hoặc bằng cách xem lại bộ phim "Friends" (Những Người bạn) thay vì Trò chơi Vương quyền.
    • Tránh xa các tình huống gây nên cảm xúc tiêu cực và bạn sẽ có thể dễ dàng kiểm soát lời nói của mình.
  3. Sử dụng chiếc lọ nói tục chửi thề.[1] Chiếc lọ nói tục chửi thề là phương pháp đã được kiểm nghiệm và chứng nhận có thể giúp nhiều người loại bỏ thói quen nói tục. Nó thường là một chiếc lọ to hoặc một hộp tiền (một thứ gì đó mà bạn có thể dễ dàng đập vỡ nó) và bạn sẽ cho 10,000 đồng (hoặc số tiền tùy ý) vào lọ mỗi khi bạn chửi thề. Bạn có thể xem chiếc lọ như một sự trừng phạt hoặc một phần thưởng lâu dài:
    • Nó là sự trừng phạt bởi vì bạn phải tạm biệt tờ tiền của bạn mỗi khi bạn nhỡ miệng. Nhưng nó cũng là một phần thưởng, bởi vì một khi chiếc lọ trở nên đầy ắp tiền (hoặc khi bạn đã thành công trong việc ngừng nói tục - tùy trường hợp nào xảy ra trước), bạn sẽ có thể sử dụng số tiền đó cho bất kỳ điều gì mà bạn thích - cho dù là bạn muốn mua cho mình một vài cuốn sách mới, hoặc quyên góp số tiền đó cho tổ chức từ thiện.
    • Cất lọ chửi thề trong văn phòng là một ý kiến hay nếu bạn đã vận động được nhiều người cùng cố gắng ngừng chửi thề. Mỗi người sẽ chịu trách nhiệm với nhau và bảo đảm rằng sẽ không ai có thể lén lút tìm cách để tránh phải hy sinh tiền của họ. Một khi chiếc lọ đã đầy tiền, bạn có thể ăn mừng bằng cách mua một chiếc máy pha cà phê cho phòng ban của bạn.
  4. Búng dây chun vào cổ tay.[1] Phương pháp này cũng tương tự như khi bạn đeo vòng cổ sốc điện cho chó để loại bỏ hành vi không tốt - mặc dù khá xúc phạm nhưng rất hiệu quả. Về cơ bản, tất cả những gì mà bạn cần làm là buộc sợi dây chun hoặc dây buộc tóc vào cổ tay và búng mạnh vào tay của bạn mỗi khi bạn nói tục.
    • Hành động này sẽ khiến cho bộ não của bạn liên kết việc chửi thề với cơn đau và dần dần sẽ giúp bạn phải dè chừng mỗi khi bạn muốn chửi bậy.
    • Nếu bạn thật sự nghiêm túc trong việc thực hiện biện pháp này, bạn có thể cho phép bạn bè của bạn (tốt nhất là bạn nên chọn người nào không thường cảm thấy sung sướng trên sự đau khổ của người khác) búng dây chun vào tay thay bạn. Nhưng bạn phải hoàn toàn đồng ý với họ trước khi bắt đầu.
  5. Giả vờ rằng bà của bạn luôn có thể nghe được những điều bạn nói.[1] Một cách khác để huấn luyện bản thân "uốn lưỡi" trước khi chửi thề là tưởng tượng rằng một người nào đó đang lắng nghe bạn nói. Mọi lúc mọi nơi. Người đó có thể là bà của bạn, sếp của bạn hoặc trẻ nhỏ trong nhà, miễn họ là người có thể khiến bạn cảm thấy xấu hổ khi bạn chửi tục trước mặt họ.
    • Bất kỳ khi nào bạn nói tục, hãy tưởng tượng rằng họ đang đứng cạnh bạn với vẻ mặt bị sốc hoặc kinh hoàng. Điều này sẽ giúp ngăn cản bạn.
  6. Tránh nghe loại nhạc có ngôn từ nhạy cảm và chương trình truyền hình cho phép nói tục khác. Nhiều người chửi thề, đặc biệt là thanh thiếu niên, là do bị ảnh hưởng bởi nội dung không lành mạnh từ âm nhạc, phim ảnh hoặc chương trình TV mà họ yêu thích. Nếu bạn nghĩ rằng bạn cũng nằm trong trường hợp này, và bạn chửi thề tương tự như ca sĩ nhạc rap mà bạn yêu thích, bạn sẽ cần phải nhìn lại thực tế để có thể nhắc nhở bản thân rằng đây không phải là cách mà con người trong thế giới thật giao tiếp với nhau. Bạn nên thay đổi sang loại nhạc pop lịch sự, hoặc ít nhất hãy tải về phiên bản đã được loại bỏ những từ ngữ thô tục của bài hát mà bạn yêu thích.

Thay đổi Thái độ

  1. Thuyết phục bản thân rằng nói tục là hành động tiêu cực. Chửi thề diễn ra trong nhiều bối cảnh khác nhau - bạn có thể chửi bậy khi bạn tức giận hoặc thất vọng, khi bạn cố gắng nhấn mạnh một quan điểm nào đó hoặc khi bạn đang muốn trở nên hài hước. Nói tục chửi thề là thói quen không tốt vì nhiều lý do. Nó đem lại cảm giác rằng bạn là người ngu dốt hoặc thiếu giáo dục, ngay cả khi điều này không phải là sự thật. Nó có thể gây kinh hãi hoặc được nhìn nhận như một hình thức bắt nạt nếu bạn sử dụng nó trực tiếp đối với một người nào đó. Nó cũng có thể khá phản cảm hoặc gây khó chịu cho người nghe, và vì vậy, có thể làm hạn chế khả năng thăng tiến trong công việc của bạn hoặc làm hỏng cơ hội để bạn có thể hình thành mối quan hệ tình cảm nghiêm túc.[2]
    • Thói quen chửi thề của bạn có thể đã được phát triển từ khi bạn còn là một đứa trẻ, nếu bạn thường xuyên tiếp xúc với ngôn từ thô tục trong gia đình của bạn. Hoặc nó có thể bắt đầu xuất hiện khi bạn bước vào giai đoạn tuổi vị thành niên, thời điểm mà bạn tập tành nói tục chỉ để trông "ngầu" hơn trước mặt bạn bè của bạn.
    • Cho dù là vì lý do gì, bạn không cần thiết phải nhìn lại và đổ lỗi cho người khác. Điều quan trọng là bạn phải nhận thức được vấn đề và cam kết cố gắng vượt qua nó.
  2. Luyện tập cách suy nghĩ tích cực. Suy nghĩ tích cực rất cần thiết cho việc từ bỏ thói quen nói tục. Lý do là vì con người thường có xu hướng chửi bậy khi họ than phiền về một điều nào đó, khi họ đang cảm thấy không vui hoặc đơn giản chỉ là vì họ đang cảm thấy tiêu cực. Bằng cách suy nghĩ tích cực, bạn đang loại bỏ hoàn toàn nhu cầu muốn nói tục của bản thân. Phải công nhận rằng học cách suy nghĩ tích cực có thể sẽ khá khó khăn. Nếu bạn nhận thấy bản thân đang nghiêng về suy nghĩ hoặc cảm xúc tiêu cực; hãy ngừng lại, hít thở sâu, và tự hỏi bản thân rằng "điều đó có quan trọng không?".[3]
    • Ví dụ, bạn có thể tự hỏi bản thân theo kiểu "trễ họp một vài phút liệu có quan trọng hay không?" hoặc "nếu mình không tìm được chiếc điều khiển TV và thay vào đó, mình phải trực tiếp bấm nút trên chiếc TV thì cũng đã sao?". Đưa ra quan điểm đúng đắn về tình huống mà bạn đang phải đối mặt có thể giúp bạn trở nên bình tĩnh hơn và giúp bạn vượt qua cảm xúc tiêu cực.
    • Ngoài ra, bạn sẽ cần phải suy nghĩ tích cực hơn về khả năng ngừng nói tục của bản thân. Nếu bạn nhìn nhận mọi việc theo viễn cảnh tiêu cực và nghi ngờ khả năng thành công của chính mình, bạn đang xây dựng sự thất bại ngay từ giây phút đầu tiên. Nhắc nhở bản thân rằng nếu mọi người có thể từ bỏ thói quen hút thuốc lá hoặc giảm hàng chục kg bằng cách ăn kiêng, bạn hoàn toàn có thể ngừng nói tục!
  3. Kiên nhẫn với chính mình. Nói tục là thói quen có thể đã gắn liền với bạn trong nhiều năm đến nỗi nó trở thành như lời ăn tiếng nói hằng ngày của bạn. Tương tự như bất kỳ một thói quen khó sửa nào, bạn sẽ không thể ngừng thực hiện nó chỉ trong một đêm. Huấn luyện bản thân ngừng chửi thề là một quá trình lâu dài, và cũng sẽ có ngày tốt cũng như ngày xấu, nhưng điều quan trọng là bạn phải tiếp tục cố gắng. Nhắc nhở bản thân về lý do bạn muốn thực hiện điều này và hình dung về cảm giác tốt đẹp của chính mình khi cuối cùng thì bạn cũng có thể vượt qua thói quen xấu.
    • Suy nghĩ kỹ càng về lý do vì sao bạn muốn ngừng nói tục. Có thể là bạn lo sợ rằng bạn sẽ để lại ấn tượng xấu trong công việc mới hoặc rằng bạn không muốn trở thành tấm gương không tốt để con cháu bạn noi theo. Sử dụng các lý do này như là động lực để bạn không ngừng cố gắng.
    • Cho dù mọi chuyện có như thế nào thì bạn cũng không được phép đầu hàng. Rèn luyện khả năng tự kiểm soát bản thân và nhắc nhở bản thân rằng bạn có thể thực hiện bất kỳ điều gì khi bạn quyết tâm!

Thay đổi Cách sử dụng Ngôn ngữ

  1. Chú ý đến thói quen chửi bậy của bạn. Thỉnh thoảng, bạn có thể tha thứ cho bản thân khi phát ngôn một vài từ ngữ không lành mạnh - nhưng nếu bạn thường xuyên nói tục, không thể không kèm theo từ ngữ tục tĩu sau một hai câu thì đây chính là lúc mà bạn cần phải thừa nhận rằng bạn đang gặp rắc rối. Bước đầu tiên để huấn luyện bản thân ngừng chửi thề là nhận thức được thời điểm mà hành động này xuất hiện. Có phải bạn chỉ nói tục khi ở cạnh người nào đó hoặc trong một vài tình huống cụ thể? Bạn có thường hay sử dụng một từ ngữ tục tĩu nhất định nào đó? Cố gắng xác định lý do vì sao bạn chửi thề và vai trò của từ ngữ không lành mạnh đó trong cách sử dụng ngôn ngữ của bạn.
    • Một khi bạn bắt đầu chú ý đến thói quen nói tục, bạn có thể sẽ khá ngạc nhiên khi biết được mức độ thường xuyên mà bạn sử dụng nó để bộc lộ bản thân. Tuy nhiên, bạn không nên mất tinh thần, đây là bước đầu tiên để bạn có thể tiến hành sửa chữa vấn đề.
    • Một khi bạn bắt đầu chú ý đến thói quen nói tục của bạn, bạn cũng sẽ bắt đầu chú ý đến hành động chửi thề của người khác mà thậm chí bạn không hề nhận ra. Điều này cũng khá tốt, vì bạn sẽ nhận thức được sự khó chịu và ấn tượng tiêu cực mà từ ngữ tục tĩu đem lại.
  2. Thay thế từ ngữ tục tĩu bằng các từ vô hại khác. Một khi bạn đã xác định thói quen chửi thề chủ yếu của bạn, bạn có thể lên kế hoạch loại bỏ từ ngữ thô tục khỏi các cuộc trò chuyện thông thường. Đây là lúc mà bạn thường chửi bậy bất kể lý do - bạn không cảm thấy bực bội, bạn không nhỡ miệng - bạn chỉ đang sử dụng nó như hình thái tu từ thông thường. Bạn có thể sửa chữa vấn đề bằng cách thay thế từ ngữ không lành mạnh bằng từ ngữ vô hại, có thể là một từ nào đó bắt đầu với chữ cái hoặc cách phát âm tương tự nhưng lại không xúc phạm đến người khác.
    • Ví dụ, bạn có thể thay thế từ "c**" thành "cám" hoặc "đ*" với "đậu xanh". Vào lúc đầu, bạn sẽ cảm thấy những từ này khá ngớ ngẩm, nhưng bạn sẽ quen dần với chúng. Sử dụng từ ngữ vô nghĩa thậm chí có thể loại bỏ hoàn toàn sự cần thiết của việc bộc lộ bản thân theo cách tiêu cực.
    • Ngay cả khi bạn nhỡ miệng và phát ngôn từ ngữ thô tục, hãy ngay lập tức thay thế chúng với phương pháp mà bạn lựa chọn. Theo thời gian, bộ não của bạn sẽ hình thành sự liên kết giữa hai từ đó và bạn sẽ có thể chủ động lựa chọn ngôn từ tốt đẹp thay cho từ còn lại.
  3. Trau dồi vốn từ. Từ ngữ tục tĩu thường được sử dụng vì lý do "mong muốn hình thành một từ nào đó hay ho hơn". Tuy nhiên, đây chỉ là lời viện cớ và sự thật là có rất nhiều từ ngữ hay ho mà bạn có thể lựa chọn, và chúng có thể giúp bạn bộc lộ bản thân một cách hùng hồn và súc tích hơn là từ ngữ thô tục. Bằng cách trau dồi vốn từ và sử dụng chúng để thay thế cho từ ngữ chửi thề phổ biến, bạn sẽ có thể trở nên thông minh hơn, vui vẻ hơn và thoải mái hơn bao giờ hết.
    • Lập danh sách những từ ngữ thô tục mà bạn thường sử dụng, sau đó dùng từ điển để tìm kiếm các từ khác để thay thế chúng. Ví dụ, thay vì thường xuyên sử dụng từ "Đ.M.", hãy thay thế nó với từ ngữ đầy mô tả và hài hước hơn chẳng hạn như đậu xanh, cùi bắp, củ chuối, v.v.[3]
    • Bạn có thể tăng cường thêm vốn từ của mình bằng cách đọc nhiều sách báo. Viết lại những từ mô tả nào mà bạn thích và cố gắng thêm chúng vào câu nói của bạn. Ngoài ra, bạn cũng nên nỗ lực lắng nghe người khác nói và ghi nhớ từ ngữ và câu nói mà họ sử dụng để bày tỏ bản thân thay vì sử dụng từ tục tĩu.

Lời khuyên

  • Nếu thói quen chửi thề của bạn khá tồi tệ đến nỗi bạn thậm chí không hề nhận ra rằng bạn đang nói tục, hãy nhờ bạn bè nhắc nhở bạn mỗi khi bạn chửi bậy hoặc thiết lập chương trình nhận dạng giọng nói trên máy tính có thể giúp thông báo cho bạn (và có thể xóa bỏ một bài hát mà bạn yêu thích, hoặc khóa nó để bạn không thể truy cập trong vòng 1 tuần) khi bạn chửi thề.
  • Thái độ của bạn thường xuyên thay đổi khi bạn ở cạnh bạn bè/người thân/đồng nghiệp có xu hướng nói tục. Nếu bạn còn trẻ và cha mẹ bạn không thích bạn chửi bậy, bạn có thể giả vờ rằng họ luôn có thể nghe được bạn nói hoặc họ đang ở bên cạnh bạn.
  • Nếu bạn muốn văng tục bởi vì một điều gì đó khiến bạn không vui, hãy đếm đến 10 và hít thở thật sâu. Khi bạn thực hiện điều này, sự thôi thúc sẽ qua đi.
  • Tránh xa đối tượng đem lại cảm xúc tiêu cực cho bạn, hít thở thật sâu và đếm đến 10. Nếu cần, bạn có thể "khóa" miệng lại - bạn có thể sẽ cần phải sử dụng ngón tay trỏ và ngón tay cái để thực hiện hành động này.
  • Hãy là tấm gương tốt cho lũ trẻ, nếu chúng trông thấy bạn nói tục, chúng sẽ nghĩ rằng nó khá ngầu và cũng sẽ bắt chước bạn.
  • Tránh xa sự bực tức và thất vọng. Nó sẽ giúp bạn không cần phải cất tiếng nói, và từ đó, bạn sẽ không phải chửi thề, và như vậy, bạn sẽ cảm thấy tốt hơn - cả về thể chất lẫn tinh thần.
  • Khi bạn muốn nói tục, hãy nghỉ giải lao đôi chút cho đến khi bạn có thể bình tĩnh lại.
  • Không nên nghĩ rằng bạn cần phải hoàn toàn chấm dứt việc chửi tục (trừ khi bạn muốn vậy); tại nhiều thời điểm trong cuộc sống, ngay cả một người hòa nhã nhất cũng có thể phải thốt lên từ ngữ tục tĩu - chẳng hạn như khi họ cảm thấy đau đớn, sợ hãi hoặc mất mát. Mục tiêu ở đây là bạn cần phải ngừng sử dụng hành động này như biện pháp chính để bộc lộ suy nghĩ, hành vi và ngôn ngữ của bạn.
  • Từng bước nhỏ sẽ dẫn đến thành công. Hãy nói với bản thân ngừng sử dụng từ ngữ mà bạn đang cố gắng điều chỉnh, và thay thế bằng từ khác, ít xúc phạm hơn, và bạn sẽ có thể nhanh chóng ngừng nói tục, tuy nhiên, phương pháp này sẽ đem lại kết quả khác nhau cho mỗi người.
  • Nếu bạn đang mắc phải hội chứng coprolalia (hay còn gọi là hội chứng Tourette - người bệnh thường thích thốt lên những lời bậy bạ không phù hợp với hoàn cảnh) và không thể kiểm soát những điều bạn nói thì đây là một trường hợp ngoại lệ.
  • Nghiên cứu khoa học đã chỉ ra rằng bạn có thể loại bỏ thói quen nói tục trong vòng 21 ngày. Hãy đặt ra mục tiêu cho bản thân dựa trên điều này - không chửi thề trong vòng 21 ngày!

Cảnh báo

  • Nói tục có thể khiến bạn bị truất quyền sử dụng (banned) trên các trang web, từ diễn đàn cho đến trò chơi nhập vai trực tuyến.
  • Tại một số nước, bạn có thể sẽ bị phạt nếu chửi thề tại nơi công cộng, hoặc thậm chí phải vào trại giam.
  • Chửi tục tại công sở có thể khiến bạn bị đuổi việc.

Nguồn và Trích dẫn