Ngừng say mê một người

Từ Thư viện Khoa học VLOS
Bước tới: chuyển hướng, tìm kiếm

Khi bạn quá say mê và phụ thuộc vào ai đó, bạn cảm thấy mình luôn phải dính lấy hoặc ‘giữ chặt’ người đó bên mình, bất chấp những hậu quả nhãn tiền. Điều này có thể xảy ra cả ở tình yêu lẫn tình bạn. Trong những mối quan hệ này, bạn có thể sẽ cảm thấy dường như mình đã cho người đó tất cả mọi thứ nhưng lại chẳng nhận được lại mấy. Nếu bạn đang tìm cách để thoát khỏi sự gắn bó không lành mạnh này, bạn có thể bắt đầu bằng việc phân tích mối quan hệ, rồi thực hiện vài bước để phá vỡ sự say mê thái quá của mình.

Các bước

Nhận biết một mối quan hệ say mê thái quá

  1. Lên danh sách. Ở một cột, viết ra những điều tích cực mà bạn nhận được từ mối quan hệ, và ở cột khác, viết những điều tiêu cực về mối quan hệ này. Tìm hiểu kĩ mọi khía cạnh trong cuộc sống để xem những sự kết nối đó có ích về mặt xã hội, tinh thần, cảm xúc hay công việc hay không.[1] Dưới đây mà một số khía cạnh của một mối quan hệ lành mạnh để bạn xem xét:[2]
    • Giao tiếp cởi mở và trung thực. Cả hai bên: đều có thể biểu lộ cảm xúc và ý kiến mà không sợ bị làm hại hoặc bị xem thường; sử dụng ngôn ngữ lịch sự và quan tâm để thể hiện cảm xúc và không chê bai hay đổ lỗi cho người còn lại; không bao biện cho những hành động của mình; biết ghi nhận cảm xúc của người còn lại.
    • Sự công bằng và thỏa thuận. Hai bên đều sẵn sàng thỏa thuận và thỏa hiệp để tìm ra những giải pháp tốt. Không ai chịu thua hoặc bỏ cuộc. Cả hai đều cố gắng nhìn nhận vấn đề từ phương diện của người kia. Không ai cố gắng “ganh đua để thắng cuộc” với người còn lại.
    • Chia sẻ trách nhiệm và quyền lực. Không ai phải đưa ra mọi quyết định. Nếu chỉ có một người thường xuyên đưa ra quyết định, đó là vì cả hai đều cảm thấy thoải mái với điều đó.
    • Tôn trọng. Cả hai bên đều cảm thấy giá trị của mình được tôn trọng; đều thể hiện sự trân trọng đối với người kia. Ngay cả khi tức giận hoặc tổn thương, họ vẫn giữ được sự tôn trọng và không sử dụng ngôn từ hoặc hành động bạo lực, gây tổn thương.
    • Tin tưởng và hỗ trợ. Hai người đều luôn hỗ trợ lẫn nhau. Họ luôn muốn dành những điều tốt đẹp nhất cho người kia. Cả hai đều cảm thấy họ có thể dựa vào nhau. Họ cảm thấy an toàn khi chia sẻ cảm xúc, nguyện vọng, và như cầu mà không sợ bị phán xét.
    • Sự thân mật. Có thể đây là sự thân mật về mặt thân thể. Cũng có thể điều này là sự tôn trọng giới hạn hoặc sự riêng tư của nhau. Ở những mối quan hệ thân thiết thật sự, hai người không tìm cách kiểm soát hoặc điều khiển hành vi của nhau.
    • Được là chính mình. Cả hai người đều cảm nhận được cá tính của mình trong mối quan hệ. Họ đều có sự độc lập và có thể duy trì những giá trị, cảm nhận và niềm tin của riêng mình. Cả hai điều chịu trách nhiệm với lời nói và hành động của mình.
  2. Xem lại những mối quan hệ đã qua. Nhiều người trở nên quá gắn bó với người khác sau khi phải trải qua những mối quan hệ gia đình thiếu cân bằng. Những người thân trong gia đình họ có thể khôn đáng tin cậy hoặc không thỏa mãn những nhu cầu cơ bản như thực phẩm, nơi ở hoặc hỗ trợ cảm xúc.[3]
    • Nếu người mà bạn đang say mê và phụ thuộc khiến bạn nhớ tới một người thân hoặc một mối quan hệ đã qua, có thể bạn đang tìm kiếm sự bù đắp cho một mối quan hệ thất bại thông qua mối quan hệ này. Bạn cần phải tách biệt cảm xúc của mình khỏi hai mối quan hệ khác nhau và bước tiếp.
    • Một dấu hiệu điển hình của một người bị đồng phụ thuộc là rất thu hút những người có trạng thái không ổn định.[4] Có thể bạn luôn kết bạn hoặc bắt đầu mối quan hệ với những người lạnh lùng. Hãy xem xét lại những mối quan hệ trước kia để kiểm chứng.
  3. Ghi chép về mối quan hệ. Hãy thường xuyên viết về cảm nhận của bạn về mối quanh hệ và trong bạn đang ẩn chứa những hành vi, hi vọng và mơ mộng gì. Ghi chép hàng ngày về mối quan hệ có thể giúp bạn tránh được việc tô hồng những khoảnh khắc tồi tệ và giả vờ rằng mọi thứ vẫn tốt đẹp.[5]
  4. Ghi lại cách bạn giao tiếp và tương tác. Trong những mối quan hệ kiểu quá say mê, hai người thường không thể thảo luận về những vấn đề có thể gây rạn nứt và thường không nói thật hoàn toàn khi nhắc tới vài chủ đề nhất định. Nếu bạn nhận thấy bạn và người kia hiếm khi có những cuộc trò chuyện thật sự thân mật về những nỗi sợ hoặc giấc mơ thầm kín, có thể bạn đang mắc phải mối quan hệ kiểu này.[6]
    • Những mối quan hệ lành mạnh và thân thiết sẽ có những cuộc trò chuyện về những chủ đề mà bạn thường không chia sẻ với số đông. Sự gắn kết này còn bao gồm cả việc cho và nhận từ cả hai phía, cũng như là lợi ích chung từ sự gắn kết.[7]
    • Những mối quanh hệ không lành mạnh và đồng phụ thuộc thường hời hợt và có rất ít những cuộc trò chuyện thân thiết. Có thể bạn luôn luôn giả vờ vui vẻ khi ở cạnh người đó, nhưng trong lòng, bạn cảm thấy buồn bã hoặc bối rối. Bạn chỉ có thể cảm thấy thư giãn và vui vẻ khi người đó cũng cảm thấy như vậy. Bạn sợ những chuyện có thể xảy ra khi bạn nói ra cảm xúc thật của mình với bạn bè hoặc người yêu.[8]
  5. Chấp nhận rằng một mối quan hệ không phải là lành mạnh nếu bạn thấy có những dấu hiệu của sự ám ảnh, kiểm soát hoặc bạo hành.[9] Nếu mối quan hệ của bạn với người khác khiến bạn phải đánh mất cá tính cùng những mối quan hệ khác, và bạn cảm thấy mình không thể làm gì nếu không có người kia, đó chính là dấu hiệu của một mối quan hệ quá phụ thuộc. Bạn cần phải thoát ra trước khi tình hình trở nên tệ hơn.
    • Những dấu hiệu của một mối quan hệ ám ảnh bao gồm: xu hướng ảo tưởng trong đó người yêu hoặc người bạn đó thổi phồng mọi sự tương tác của bạn với những người khác. Người đó có thể nghĩ một nụ cười của bạn với người lạ có ẩn ý gì khác. Họ có thể muốn kiểm tra điện thoại hoặc thư điện tử của bạn để đảm bảo mối quan hệ giữa hai người đang dược ưu tiên.[10]
    • Một người có tính kiểm soát có thể khiến bạn cảm thấy bị mất sự tự do. Người đó có thể buộc tội bạn về cách bạn sử dụng thời gian, tới mức bạn không còn dành được chút thời gian nào cho gia đình hoặc những người bạn khác.
    • Hầu hết mọi người nghĩ rằng một mối quan hệ bạo hành là tương đương với sự bạo hành về thân thể. Thực tế, sự ám ảnh và hành vi kiểm soát người khác có thể dẫn tới bạo hành về cảm xúc. Nếu người yêu hoặc người bạn đó cô lập bạn khỏi những người khác, cư xử đầy tính sở hữu, luôn bảo bạn phải làm gì, hoặc đặt bạn ở vị trí bị kiểm soát thì bạn đang mắc phải mối quan hệ bạo hành.[11]

Loại bỏ sự gắn bó không lành mạnh

  1. Chỉ ra phần nào trong mối quan hệ này là ảo tưởng, phần nào là thực tế. Trong mối quan hệ này, việc bạn nhìn người kia qua lăng kính màu hồng là điều phổ biến. Chúng ta có xu hướng duy trì ảo tưởng về một người với hi vọng rằng một ngày nào đó, ảo tưởng sẽ trở thành sự thật. Chúng ta cũng có thể diễn giải những ảo tưởng đó khi kể với người khác.[12]
    • Chấp nhận sự thật về người đó. Thay vì nói rằng: “Anh ấy không tệ đến thế đâu; anh ấy đã mua cho tôi sợi dây chuyền nhân dịp sinh nhật”, hãy nói ra sự thật về người đó. “Cô ấy giả vờ ghen tuông với những người mà tôi đi cùng để rồi tôi chỉ có thể đi với mỗi cô ấy”, hoặc “cô ấy thường không cho tôi đi gặp gia đình của tôi”. Nếu mối quan hệ đó - dù là trong sáng hay lãng mạn - khiến bạn cảm thấy bất lực hoặc bị kiểm soát, bạn cần phải thừa nhận điều đó với bản thân. Đừng giả vờ rằng mọi chuyện đều ổn chỉ để được ở bên họ.
    • Thổi phồng (làm quá) và xem nhẹ mọi chuyện thường là hành động bóp méo sự thật và là cách suy nghĩ thiếu lành mạnh mà chúng ta rất dễ sa vào. Nếu bạn thấy bản thân thường xuyên bào chữa hoặc xuê xoa cho mọi chuyện theo kiểu “nó không tệ đến tế”, có thể bạn đang dùng hành động bóp méo sự thật để tìm cách ở lại trong mối quan hệ này.[13]
  2. Phó bỏ mọi mối liên kết vật chất với người đó. Những mối liên kết có thể bao gồm tài chính, nhà cửa hoặc công việc. Hiểu rằng bạn cần phải cho bản thân thêm thời gian để phá bỏ những mối liên kết đó. Thêm vào đó, hãy tự hỏi mình xem mối quan hệ này có dựa vào sự thuận tiện khi ở bên người đó không.[14]
    • Thay đổi số tài khoản ngân hàng và nhận tiền vào tài khoản mới nếu bạn đang chia sẻ ngân quỹ với người đó.
    • Tìm một nơi mới để thuê hoặc ở tạm thời nếu người gắn bó không lành mạnh đó là bạn cùng phòng.
    • Loại bỏ đồ uống có cồn, thuốc, đồ ăn hoặc quan hệ tình dục nếu những điều đó khiến bạn muốn ở lại với mối quan hệ này.
  3. Lên kế hoạch với những người tích cực trong cuộc sống của bạn. Để chống lại những năng lượng và những phản hồi tiêu cực từ mối quan hệ quá gắn bó, bạn cần phải thay thế nó bằng những phản hồi tích cực từ những nguồn khác. Làm mới những mối liên kết và ở bên những người nồng nhiệt biết trân trọng những gì bạn đang có.[15]
  4. Đặt ra mục tiêu riêng. Nếu bạn bỏ quên bản thân vì trót say mê ai đó, hãy thử một sở thích mới, luyện tập thể hình hoặc phấn đấu trong công việc. Khi bạn bắt đầu cải thiện bản thân, bạn sẽ thấy rất rõ bạn đã thu mình vào tới mức nào trong mối quan hệ độc hại kia.
  5. Lên danh sách những mong muốn của riêng bạn. Bắt đầu mỗi gạch đầu dòng bằng cụm từ “Mình muốn...” hoặc “Mình cần...” để bạn có thể tách biệt những mong muốn của bản thân với những mong muốn của mối quan hệ này. Những mong muốn đó có thể đa dạng từ đi tham quan nước Ý cho tới cắt tóc hoặc nhuộm tóc. Hãy chỉ tập trung vào bản thân trong thời gian cắt đứt sự say mê kia. [16]

Trân trọng sự độc lập của mình

  1. Quyết định cách xử lí nếu người đó tiếp tục liên lạc với bạn trong tương lai. Nghĩ ra một kế hoạch hoặc những điều cần nói nếu bạn gặp phải người đó. Hãy nhớ: bạn nên hạn chế liên lạc với người đó nếu họ hạ thấp lòng tự trọng của bạn và khiến bạn cảm thấy nhỏ bé hoặc không đáng được yêu.[17]
    • Ví dụ, nếu người đó muốn nói chuyện qua điện thoại, hãy đề nghị ngày giờ cụ thể và tới nhà một người bạn đáng tin cậy để nghe điện.
  2. Sẵn sàng đối mặt với triệu chứng “cai thuốc”. Thay vì trạng thái hưng phấn, hào hứng và say mê, bạn có thể sẽ sợ hãi, nghi ngờ bản thân, cô đơn và hoảng loạn sau khi kết thúc mối quan hệ đồng phụ thuộc. Các triệu chứng sẽ tương tự với lúc cai thuốc, ví dụ như không thể ăn hoặc ngủ, chuột rút, run rẩy và chóng mặt. Đó là những điều bình thường khi bạn phá vỡ sự gắn bó đã từng mang lại cảm giác tích cực cho bạn. Những triệu chứng đó rồi sẽ kết thúc.[18]
  3. Đối mặt với cảm giác cô đơn hoặc trầm uất. Nếu bạn bị trầm uất nghiêm trọng, hãy tìm tới các dịch vụ tư vấn chuyên nghiệp. Kết thúc một mối quan hệ quá gắn bó có thể khiến bạn cảm thấy trống rỗng và khiến bạn tin rằng bạn không còn tìm được ai khác để yêu nữa. Một chuyên gia tư vấn sẽ giúp bạn hiểu được tầm quan trọng của việc cải thiện bản thân và đảm bảo sức khỏe của bạn.[19]
    • Hãy nhớ rằng cảm giác vô giá trị không thể bị khống chế bằng các mối quan hệ; bạn phải xử lí những cảm giác này để yêu bản thân hoặc người khác một cách toàn vẹn. Hãy giải quyết những vấn đề về lòng tự trọng của bạn ngay bây giờ trước khi hẹn hò với người khác.
  4. Tham gia một nhóm hỗ trợ chuyên về tình trạng quá say mê hoặc đồng phụ thuộc. Bạn có thể sẽ tìm thấy sức mạnh để chiến đấu bằng cách lắng nghe những câu chuyện thành công của những người từng bị bó buộc trong những mối quan hệ như vậy. Bên cạnh việc gặp chuyên gia tư vấn, tham dự những buổi họp mặt với người đồng cảnh ngộ có thể giúp bạn hiểu thêm về mối quan hệ quá gắn bó và học được cách để nhận ra những mối quan hệ như vậy trong tương lai.
  5. Chăm sóc bản thân. Bạn rất dễ ngược đãi bản thân khi cảm thấy buồn bã về việc mối quan hệ với người mà bạn quan tâm đã kết thúc. Hãy dành thời gian để ăn uống và tập luyện điều độ, ngủ tốt và đối xử với bản thân thật chu đáo. Thực hiện một số hoạt động chăm sóc bản thân mỗi tuần cũng sẽ giúp bạn cảm thấy được là chính mình hơn, đồng thời mang lại Thư giãn trong bồn tắm xà phòng, cắt và tạo kiểu cho tóc, hoặc tới spa để được mát-xa. Đừng ngược đãi bản thân chỉ vì cảm thấy buồn.[20]
  6. Hãy học cách để đặt ra những giới hạn phù hợp trong các mối quan hệ và tình bạn.[21] Những giới hạn là điều cần thiết để bạn có một cuộc sống lành mạnh và yên ổn. Nhiều người tưởng nhầm rằng nếu họ cực kì thân thiết với người khác ngay từ lần gặp gỡ đầu tiên, đó là dấu hiệu của một cặp đôi hoàn hảo. Hãy nhớ, bạn cần phải có cuộc sống ngoài người yêu hoặc bạn thân của mình.
    • Lần sau, khi găp một người mới, hãy nói thẳng thắn về nhu cầu và các giới hạn của bản thân. Trong những mối quan hệ lành mạnh, cả hai bên đều phải nói về mong muốn của họ. Đừng từ bỏ quyền lực của mình trong một mối quan hệ đồng phụ thuộc nữa.
    • Hãy tiến lên, luôn nhớ rằng những mối quan hệ và tình bạn trước đó của bạn là không đáng tin cậy. Hãy chậm rãi trong mối quan hệ với người mới. Luôn để tâm tới nhu cầu của mình và chăm sóc bản thân thật tốt.[22]
    • Cuối cùng, tiếp tục tìm kiếm sự hỗ trợ từ chuyên gia tư vấn hoặc nhóm hỗ trợ để có cơ hội được tìm hiểu và động viên khi hình thành những mối quan hệ mới.

Những thứ bạn cần

  • Nhật kí

Cảnh báo

  • Nếu bạn cảm thấy cô đơn sau khi kết thúc mối quan hệ đồng phụ thuộc, hãy tìm tới người thân hoặc bạn bè và tạo nên một hệ thống hỗ trợ bao gồm những người thật lòng muốn giúp bạn vượt qua khoảng thời gian khó khăn này.
  • Nếu bạn đang mắc phải một mối quan hệ bạo hành, hãy sử dụng các biện pháp tự vệ khi rời đi. Có thể bạn sẽ phải nhờ cảnh sát hộ tống hoặc đề nghị cấp án lệnh cách ly để được an toàn khi chia tay người kia.

Nguồn và Trích dẫn

  1. http://www.valdosta.edu/about/news/releases/2015/02/real-love-the-difference-between-healthy-and-unhealthy-relationships.php
  2. http://www.campbell.edu/pdf/counseling-services/characteristics-of-healthy-romantic-relationships.pdf
  3. http://psychcentral.com/blog/archives/2014/03/24/the-psychology-of-addictive-relationships/
  4. http://psychcentral.com/blog/archives/2015/04/24/13-warning-signs-youre-in-a-codependent-relationship/
  5. http://www.sage.edu/resources/wellnesscenter/healthyrelationships/
  6. http://counselingcenter.illinois.edu/brochures/addictive-relationships
  7. http://www.apa.org/helpcenter/healthy-relationships.aspx
  8. http://psychcentral.com/blog/archives/2015/04/24/13-warning-signs-youre-in-a-codependent-relationship/
  9. http://www.pbs.org/thisemotionallife/blogs/it-loving-relationship-or-addiction
  10. http://www.medicinenet.com/confusing_love_with_obsession-page2/views.htm
  11. http://www.loveisrespect.org/is-this-abuse/
  12. http://www.inamaegreene.org/universalRedflags.html
  13. http://www.apsu.edu/sites/apsu.edu/files/counseling/COGNITIVE_0.pdf
  14. https://blogs.law.harvard.edu/carolynlapc/2012/10/29/anxiety-and-the-horrible-breakup/
  15. https://www.utica.edu/student-blogs/how-to-live-a-happy-life-tip-1-surround-yourself-with-positive-people/
  16. http://www.beliefnet.com/columnists/beyondblue/2008/05/a-dozen-techniques-for-ending.html
  17. http://www.uky.edu/hr/sites/www.uky.edu.hr/files/wellness/images/Conf14_ConfrontToxic.pdf
  18. http://www.npr.org/sections/health-shots/2015/01/13/376804930/breaking-up-is-hard-to-do-but-science-can-help
  19. http://healthservices.uindy.edu/counseling/coFatalAtt.php
  20. http://www.cmhc.utexas.edu/survivingbreakup.html
  21. http://psychcentral.com/blog/archives/2015/02/25/why-healthy-relationships-always-have-boundaries-how-to-set-boundaries-in-yours/
  22. http://psychcentral.com/lib/10-way-to-build-and-preserve-better-boundaries/