Các gene điều khiển quá trình sinh trưởng và phân chia tế bào như thế nào?

Từ Thư viện Khoa học VLOS
Bước tới: chuyển hướng, tìm kiếm

Khá nhiều loại gen khác nhau liên quan trong điều khiển tăng trưởng và phân bào. Chu trình tế bào là cách thức tự nhân đôi của tế bào trong cơ thể theo từng bước một. Sự điều hòa chặt chẽ của quá trình này đảm bảo khi phân bào DNA được sao chép hoàn toàn, bất kì lỗi sai hỏng nào trong DNA đều được sửa sai. Chu trình có những điểm kiểm soát (checkpoint) còn gọi là điểm giới hạn (restriction point), cho phép gen nào đó kiểm tra lỗi và buộc chu trình dừng lại để sửa sai nếu xảy ra sai hỏng.

Nếu tế bào mang lỗi trong DNA mà không thể sửa sai, tế bào có thể trải qua quá trình chết tế bào (apoptosis). Apoptosis là một quá trình thông thường xuyên suốt cuộc sống giúp cơ thể giải phóng những thứ tế bào không cần. Tế bào trải qua một phần apoptosis và được tái tạo mới bởi một loại tế bào máu không màu gọi là macrophage. Apotosis bảo vệ tế bào bằng cách dọn dẹp các tế bào sai hỏng di truyền mà có thể dẫn tới ung thư, và đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển của phôi và duy trì mô trưởng thành.

Ung thư là kết quả từ sự phá vỡ sự điều hòa bình thường của chu trình tế bào. Khi chu trình tiến hành mà không được kiểm soát, tế bào có thể phân chia không có chỉ dẫn và do đó tích lũy các khuyết tật di ruyền mà có thể dẫn tới khối u ung thư.

Tế bào hỏng hóc có thể trải qua apotosis nếu không thể sửa các lỗi di truyền sai hỏng. Chú thích: healthy cell: tế bào khỏe mạnh, injury to cell: làm bị thương tế bào, genetic errors result from injury : hệ quả lỗi di truyền do bị thương, cell attempts to repair errors : tế bào cố gắng sửa sai, all errors repaired : tất cả lỗi được sửa, some errors remain: vẫn còn một số lỗi, addition injury to cell: làm bị thương tế bào hơn nữa, cell unable to repair errors : tế bào không thể sửa sai, cell programs itself die via apotosis: quá trình tế bào tự chết thông qua apotosis.
Khi tế bào trải qua apotosis, tế bào bạch cầu gọi là đại thực bào (macrophage) tiêu thụ các mảnh vỡ tế bào. white blood cell: tế bào bạch cầu, final stage of apotosis: giai đoạn cuối của apotosis, apototic cell: tế bào chết.
Đột biến di truyền và phát triển ung thư. Ung thư là kết quả khi tế bào tích lũy các sai hỏng di truyền và nhân đôi tế bào nhiều lần không được điều khiển.

Tế bào phân chia như thế nào? Bộ câu hỏi di truyền học đại cương Làm thế nào một nhà di truyền học có thể xác định vị trí của một gene?


Nguồn

Liên kết đến đây