Sơ cứu ngón tay bị đứt lìa

Từ Thư viện Khoa học VLOS
Bước tới: chuyển hướng, tìm kiếm

Đứt lìa ngón tay (cụt mất một phần) là một tổn thương rất nghiêm trọng. Ngay khi đến hiện trường, bạn cần bảo đảm người bị thương không có các vết thương nặng hơn. Sau đó, ưu tiên của bạn sẽ là ngăn vết thương chảy máu và bảo quản ngón tay để nối lại.

Các bước

Bước đầu

  1. Quan sát xung quanh để xác định mối nguy hiểm. Trước khi giúp đỡ ai đó, hãy bảo đảm rằng bạn không bỏ qua những thứ có thể đặt bạn và người khác vào nguy hiểm tức thì, như những máy móc hạng nặng vẫn đang hoạt động.[1]
  2. Kiểm tra sự tỉnh táo. Kiểm tra xem người bị nạn có đủ tỉnh táo để nói chuyện với bạn không. Bạn có thể bắt đầu bằng việc hỏi tên người đó.[2]
    • Nếu nạn nhân không tỉnh táo, đó có thể là dấu hiệu của một tổn thương nghiêm trọng hơn hoặc sốc.
  3. Cầu cứu sự giúp đỡ. Nếu bạn là người duy nhất tại khu vực đó, hãy gọi 115 để được hỗ trợ. Nếu có người xung quanh, hãy nhờ một người gọi 115.[3]
  4. Kiểm tra những vết thương nghiêm trọng hơn. Ngón tay bị đứt lìa có thể làm bạn bối rối với rất nhiều máu, tuy nhiên, hãy bảo đảm rằng đó là vết thương nặng nhất trước khi bắt tay vào điều trị. Ví dụ như kiểm tra những vết thương đang chảy máu nghiêm trọng hơn.[4]
  5. Liên tục trò chuyện với nạn nhân. Giúp cô/cậu ấy giữ bình tĩnh bằng giọng nhẹ nhàng. Cố gắng đừng để bản thân hoảng sợ. Hít thở sâu, chậm và đề nghị người bị nạn làm tương tự.[5]

Thực hiện Sơ cứu

  1. Đeo găng tay. Nếu có sẵn, hãy đeo găng tay trước khi giúp nạn nhân. Găng tay sẽ giúp bảo vệ bạn khỏi bất kỳ bệnh lây qua máu nào mà nạn nhân có thể có. Bộ chăm sóc y tế khẩn cấp đôi khi cũng có cả găng tay.[6]
  2. Rửa sạch vết thương. Nếu bạn nhìn thấy bất cứ vết bẩn hoặc mảnh vụn nào trong vết thương, bạn có thể loại bỏ nó bằng cách rửa sạch dưới vòi nước (bạn cũng có thể đổ nước từ chai nước nếu không có bồn rửa tay). Tuy nhiên, nếu bạn thấy vật thể cắm sâu vào vết thương hay những vật thể lớn, hãy giữ nó nguyên tại chỗ.[7]
  3. Giữ vết thương ngừng chảy máu. Sử dụng miếng vải hay gạc sạch, ấn vào vết thương. Cố cầm máu bằng việc ấn chặt vết thương.[8]
  4. Nâng vết thương lên cao. Giữ bàn tay bị thương cao hơn tim, vì việc nâng cao tay sẽ làm chậm quá trình chảy máu.[9]
  5. Giúp nạn nhân nằm xuống. Giúp nạn nhân nằm xuống, đặt chăn hay thảm xuống dưới lưng để giữ ấm.[10]
  6. Tiếp tục ấn chặt vết thương. Nếu vết thương vẫn còn chảy máu, ấn chặt vết thương. Nếu bạn thấy mệt, hãy nhờ người khác làm giúp. Nếu không thấy vết thương ngừng chảy máu, bảo đảm rằng bạn băng vết thương đúng cách.[11]
    • Nếu bạn không thể tiếp tục ấn lên vết thương, bạn có thể băng chặt nó lại. Tuy nhiên, việc băng chặt vết thương có thể gây hại trong thời gian dài.[12] Để băng vết thương, cuộn một tấm vải hoặc gạc quanh vết thương và dùng băng cố định nó lại.[13]
    • Giữ chặt vết thương cho đến khi nhận được sự trợ giúp.

Bảo vệ Ngón tay

  1. Làm sạch ngón tay. Rửa nhẹ ngón tay khỏi bụi đất, đặc biệt nếu vết thương bị bẩn.[14]
    • Hãy nhờ người khác thực hiện bước này nếu bạn vẫn đang giữ chặt vết thương.
  2. Gỡ bỏ trang sức. Nếu có thể, nhẹ nhàng gỡ nhẫn và những trang sức khác. Sau này sẽ khó gỡ bỏ chúng hơn.[15]
  3. Cuộn ngón tay vào khăn giấy hoặc gạc ẩm. Làm ẩm khăn giấy sạch bằng dung dịch muối vô trùng nếu có (cũng có thể sử dụng dung dịch kính sát tròng), hoặc nước vòi hay nước đóng chai nếu không có nước muối. Vắt hết phần nước thừa. Cuộn ngón tay vào khăn giấy.[16]
  4. Đặt ngón tay vào túi ni lông. Cho ngón tay được bọc vào túi có khóa kéo. Kéo khóa túi lại.[17]
  5. Tạo một túi đá hoặc xô nước đá. Cho đá hoặc nước vào trong túi ni lông có khóa kéo lớn hơn. Đặt túi có ngón tay vào túi ni lông lớn.[18]
    • Không đặt trực tiếp ngón tay vào nước hay đá, vì nó sẽ đông lạnh ngón tay và làm tổn thương da. Đồng thời, không sử dụng đá khô, vì nó quá lạnh.[19]
  6. Giao ngón tay cho nhân viên y tế. Khi hỗ trợ y tế đến nơi, hãy để họ bảo quản ngón tay.

Lời khuyên

  • Ngón tay được đặt trong nước lạnh hoặc đá (ngón tay nên được đặt trong túi ni lông có khóa kéo) có thể nối lại được trong 18 tiếng đồng hồ; nếu không được làm lạnh, nó chỉ có thể nối lại được trong từ bốn đến sáu giờ đồng hồ.[20] Nếu không thể giữ ngón tay trong nước lạnh, ít nhất hãy giữ nó tránh xa các nguồn nhiệt.

Cảnh báo

  • Giữ mạng sống của nạn nhân quan trọng hơn việc bảo quản ngón tay, luôn chăm sóc nạn nhân trước.
  • Gọi cấp cứu ngay lập tức.

Nguồn và Trích dẫn

  1. http://www.betterhealth.vic.gov.au/bhcv2/bhcarticles.nsf/pages/first_aid_basics?open
  2. http://www.betterhealth.vic.gov.au/bhcv2/bhcarticles.nsf/pages/first_aid_basics?open
  3. http://www.betterhealth.vic.gov.au/bhcv2/bhcarticles.nsf/pages/first_aid_basics?open
  4. http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/ency/article/000006.htm
  5. http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/ency/article/000006.htm
  6. http://www.mayoclinic.org/first-aid/first-aid-severe-bleeding/basics/art-20056661
  7. http://www.mayoclinic.org/first-aid/first-aid-severe-bleeding/basics/art-20056661
  8. http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/ency/article/000006.htm
  9. http://www.mayoclinic.org/first-aid/first-aid-severe-bleeding/basics/art-20056661
  10. http://www.mayoclinic.org/first-aid/first-aid-severe-bleeding/basics/art-20056661
  11. http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/ency/article/000006.htm
  12. http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/ency/article/000006.htm
  13. http://www.mayoclinic.org/first-aid/first-aid-severe-bleeding/basics/art-20056661
  14. http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/ency/article/000006.htm
  15. https://www.merckmanuals.com/home/injuries-and-poisoning/first-aid/severed-or-constricted-limbs-or-digits
  16. https://www.merckmanuals.com/home/injuries-and-poisoning/first-aid/severed-or-constricted-limbs-or-digits
  17. https://www.merckmanuals.com/home/injuries-and-poisoning/first-aid/severed-or-constricted-limbs-or-digits
  18. http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/ency/article/000006.htm
  19. www.nlm.nih.gov/medlineplus/ency/article/000006.htm
  20. http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/ency/article/000006.htm